Andrej Balco, słowacki opiekun społeczny

Balco urodził się w 1973 roku na Słowacji, gdzie do dziś mieszka i pracuje.  W latach 90. studiował na kierunku związanym z resocjalizacją i opieką społeczną, w 2001 roku zaczął zaś uczyć się fotografii w Instytucie Twórczej Fotografii Uniwersytetu Śląskiego w Opawie. Studia skończył w 2006 roku i od tamtej pory konsekwentnie za pomocą zdjęć eksploruje sprawy społeczne.
Pierwsze studia, które rozpoczął Balco nie pozostały bez wpływu na jego dalszą karierę ? fotografa interesują przede wszystkim przemiany społeczne i zjawiska, dotyczące zwykłych ludzi, żyjących wokół niego. W 2004 roku Słowak stworzył cykl pt. ?Przedmieścia? (Suburbs), dotyczący mieszkańców słowackich blokowisk. Dwa z pięciu i pół miliona mieszkańców Słowacji mieszka w mrówkowcach, rozrzuconych bliżej i dalej centrów miast. Balco postanowił za pomocą aparatu zbadać, kim są ludzie, zamieszkujący te bloki, jaki prowadzą tryb życia ? chciał w ten sposób także przełamać (istniejący także w Polsce) stereotyp, szufladkujący lokatorów blokowisk gdzieś na marginesie społecznym. Cykl ?Przedmieścia? powstał w ramach działalności słowackiego fotografa w międzynarodowej grupie Sputnik Photos (jej współtwórcami są Polacy, pisaliśmy o nich TUTAJ i TUTAJ , strona internetowa projektu: www.sputnikphotos.com )

Słowackie blokowisko w obiektywie Andreja Balco, źródło: www.andrejbalco.com

Zdjęcia, które nagrodzono w Łodzi (ich prezentację w Łódź Art Center można oglądać jeszcze do końca maja, www.fotofestiwal.pl ), to projekt, który Balco zrealizował w Brazylii. Jak sam przyznaje, od dzieciństwa był zafascynowany Ameryką Południową, szczególnie Argentyną. Możliwość realizacji projektu fotograficznego na brazylijsko-argentyńskim pograniczu była więc dla niego szczególną przyjemnością, swoistym spełnieniem marzeń. Podczas pobytu w Brazylii Balco zainteresował się ? podobnie jak w przypadku cykli, które realizował we własnym kraju ? trybem życia mieszkańców. Cykl ?Domésticas? skupia się więc na ludziach i na tym, jak kontrastowe jest brazylijskie społeczeństwo. Fotograf zestawił ze sobą portrety służby oraz właścicieli eleganckich posiadłości, przedstawicieli dwóch bardzo do siebie oddalonych szczebli społecznej drabiny. Wszystkich pokazał właściwie w ten sam sposób, a jednak każdy widz natychmiast wyczuwa, kto pochodzi z nizin, a kto jest bogaczem.

Domésticas, fot. Andrej Balco

? Portrety brazylijskiej służby domowej konfrontują pana i służącego, dwa środowiska i dwa charaktery, rzeczywistość i marzenia. Na wielu zdjęciach widać coś na kształt linii dzielącej te dwa odmienne style życia. To wrażliwy i głęboki portret, choć poczucie humoru Balco, jego skłonność do przesady, a nawet sarkazmu, są doskonale widoczne.
Portrety zadziwiają swoją dostojnością i monumentalnością. Wybrane fotografie połączone są w historie dające nam obraz dwóch różnych światów: luksusu klasy średniej i standardu latynoamerykańskiego, które przeplatają się z ujęciami życia na ulicy? ? można przeczytać w opisie łódzkiej wystawy.

Domésticas, fot. Andrej Balco

Przyglądając się pracom Andreja Balco (można je zobaczyć na www.andrejbalco.com) widać doskonale, że swoje osobiste zainteresowanie sprawami społecznymi doskonale umie on połączyć z tak dla naszych południowych sąsiadów charakterystycznym poczuciem humoru i dystansem do siebie. Bardzo klasyczne, często czarno-białe zdjęcia Balco sprawiają czasem wrażenie, jakby powstały wiele lat temu, jednak mówią o sprawach jak najbardziej współczesnych. I nierzadko uniwersalnych, dotyczących nie tylko Słowaków.
 

Domésticas, fot. Andrej Balco

Domésticas, fot. Andrej Balco