Fotografowanie w parkach etnograficznych

Uchronić od zapomnienia
Ponieważ przeszłość stanowi o tożsamości narodów, jest dowodem rozwoju społeczeństw, ludzkość darzy ją szczególną atencją. By zapobiec zapomnieniu historii uczy się o niej w szkołach, przypomina o ważnych wydarzeniach pomnikami, upamiętnia istotne osoby poprzez nadawanie ich imienia ulicom czy różnym obiektom. Celowi temu służą również wszelakie muzea – muzea techniki, muzea sztuki, muzea historii naturalnej i tak dalej.

Szczególnym przypadkiem muzeów są muzea etnograficzne znane też jako parki etnograficzne, a potocznie nazywane skansenami. Ich cechą szczególną jest umieszczenie ekspozycji na wolnym powietrzu, a celem jest zaprezentowanie kultury ludowej danego regionu. Przenosi się do nich typowe bądź wyjątkowe przykłady architektury ludowej z danego obszaru, a wraz z budynkami ich wyposażenie, sprzęty, narzędzia, wystrój, stroje ludowe i inne elementy folkloru.

Nazwa tego typu muzeów wywodzi się od szwedzkiej nazwy własnej Skansen, użytej dla otwartej w 1891 przez Artura Hazeliusa ekspozycji 150 przykładów architektury drewnianej z terenu całego kraju, na wyspie Djurgarden na terenie Sztokholmu, gdzie po raz pierwszy przygotowano tego typu zbiór zabytków. Przeniesiono tam z różnych regionów kraju charakterystyczne dla nich budynki wiejskie. Najstarszym skansenem w Polsce jest Kaszubski Park Etnograficzny we Wdzydzach Kiszewskich.

Śladami pradziadków
Dzięki parkom etnograficznym mamy okazję niejako odbyć podróż w czasie, cofnąć się do czasów naszych pradziadków i prababek. A czasem może się okazać, że nie jest to przeszłość tak odległa i będzie to powrót do czasów dzieciństwa, gdy wyjazd do babci na wieś kojarzył się ze świeżym chlebem prosto z pieca, czy własnej produkcji masłem ubitym w maselnicy.  Warto skorzystać z tej okazji by nie zmarnować drugiej szansy danej przez los, co nie zdarza się często. A przy okazji oczywiście zabrać ze sobą sprzęt fotograficzny i zapolować na ciekawe kadry. Jak się do takiej wycieczki przygotować? Na co zwrócić uwagę? Chociaż odpowiedzi wydają się oczywiste postaram się w kilku punktach podzielić swoimi doświadczeniami w tym temacie.

Pierwsze kroki
Abstrahując od uwarunkowań prawnych i dyskusji, czy dyrekcja parku etnograficznego utrzymywanego z budżetu może zakazywać fotografowania czy nie, przed przystąpieniem do fotografowania, szczególnie wnętrz obiektów, dobrze jest zapytać przy zakupie biletów o zasady panujące w danym skansenie. Zdjęcia ilustrujące ten tekst powstały w Muzeum Wsi Kieleckiej w Tokarni, gdzie zdjęcia wykonywane na zewnątrz nie wymagają żadnych pozwoleń, jednakże fotografowanie wnętrz wiąże się z wniesieniem dodatkowej opłaty (ostatnio bodajże w wysokości 10zł). Osobnym tematem, do którego jeszcze wrócę jest fotografowanie na przykład w nietypowych godzinach lub w miejscach zazwyczaj niedostępnych – wówczas każdorazowo trzeba zwrócić się do dyrekcji o wydanie zgody na wstęp do skansenu poza godzinami jego otwarcia dla zwiedzających lub wstęp "za barierki". Nastawiając się na fotografowanie warto też mieć na uwadze, iż w weekendy zazwyczaj natrafimy na największe tłumy zwiedzających skutecznie utrudniających wykonywanie zdjęć. No i nie wolno zapomnieć, że często poniedziałek jest dla muzealników dniem wolnym.