Najczęściej zadawane pytania: Kiedy używać lampy błyskowej?

Pytanie o to, kiedy używać lamp błyskowych - zewnętrznych czy też wbudowanych w aparat - jest zadawane bardzo często, nie tylko przez początkujących miłośników sztuki fotografii. Także ci bardziej zaawansowani zastanawiają się nad tym problemem.  Zatem - kiedy używać lampy błyskowej?

Powtarzana czasami, żartobliwa i ironiczna odpowiedź głosi, że wtedy, kiedy jest to potrzebne. Trudno z tym stwierdzeniem polemizować, jednak postarajmy się je rozszerzyć. Otóż w praktyce z lamp błyskowych korzystać będziemy w trzech przypadkach:

1. W przypadku braku wystarczającej ilości światła zastanego do wykonania poprawnej ekspozycji lub też w przypadku potrzeby jego uzupełnienia.

2. W przypadku realizacji takiej wizji artystycznej, która wymaga zastosowania tego rodzaju źródła światła.

3. W przypadku takich rodzajów fotografii, które wymagają wyłącznie tego rodzaju oświetlenia (np. fotografia migawkowa, stroboskopowa czy też fotografia studyjna - choć można w niej korzystać także z lamp oświetlenia ciągłego).

To najczęściej występujący sposób wykorzystania tego źródła światła. Lampę błyskową wykorzystujemy wtedy jako główne lub wręcz jedyne źródło światła. Sposób ten często wykorzystywany jest przez fotoreporterów, pracujących w warunkach, w których jest zbyt ciemno, by fotografować w świetle zastanym. Współcześnie coraz większe możliwości rejestracji zdjęć na wysokich czułościach ISO w aparatach pozwalają na większą swobodę w operowaniu w warunkach zanikającego światła, wciąż jednak lampy błyskowe mają swoje zastosowanie - nawet użycie wysokiej czułości w trudnych warunkach nie pozwoli na zamrożenie ruchu.

W świetle zastanym niemożliwe byłoby zamrożenie ruchu zawodnika downhillowego. Ponadto byłby on częściowo pogrążony w cieniu. W tym przypadku wykorzystano wyłącznie lampy błyskowe, z całkowitym pominięciem światła zastanego. Fot. Marcin Woźniak

Tradycyjne zamocowanie lampy na aparacie (lub też w bliskim jego sąsiedztwie, np. na wysięgniku) powoduje powstanie płaskiej "ściany" światła. W niektórych rodzajach fotografii ten raczej brzydki efekt może być w pełni akceptowalny (trudno odrzucić np. zdjęcie lądującego statku kosmicznego i wychodzącego zeń przybysza tylko dlatego, że powstały nieładne cienie na - nazwijmy ją umownie - twarzy). Jak nietrudno się domyślić, jednym z takich gatunków jest fotografia reportażowa. W tych rodzajach fotografii, które wymagają bardziej estetycznego podejścia, czasami lepiej jest zdemontować lampę z sanek aparatu i wyzwolić ją zdalnie. Ciekawe efekty uzyskamy tą metodą fotografując np. sport (zwłaszcza fotografowanie downhillu związane jest z takim wykorzystaniem lampy błyskowej).

Zewnętrzna lampa błyskowa wykorzystana została jako główne źródło światła - bez niej twarz fotografowanej postaci byłaby pogrążona w cieniu. Fot. Dawid Petka

Czasami będziemy mieli dostateczną ilość światła zastanego potrzebnego do zrobienia zdjęcia, jednak będzie ono silnie kierunkowe. W takim wypadku prawdopodobnie powstać mogą cienie, które są przeszkodą szczególnie przy fotografowaniu portretów. Tutaj również przydać się może zewnętrzna lampa błyskowa, którą z łatwością rozjaśnimy cienie, choć niekiedy nie będzie konieczne użycie aż tak zaawansowanych środków - być może wystarczy jedna, zwykła i  - jakże w porównaniu z fleszem prymitywna - blenda.