Najlepsze wystawy fotograficzne 2009

Często narzekamy, że w Polsce wciąż jest bardzo mało galerii fotograficznych, że zdjęcia rzadko pojawiają się w muzeach, że w porównaniu z innymi europejskimi miastami w naszych miastach wciąż marnie ma się sprawa dostępu do dobrych wystaw fotograficznych. Oczywiście jest w tym cały czas sporo prawdy i o poziomu Berlina czy Londynu pewnie jeszcze długo nie dosięgniemy, a jednak są powody do zadowolenia. Patrząc na to, co działo się w Polsce przez ostatnie 12 miesięcy można wybrać kilka, czy nawet kilkanaście wydarzeń fotograficznych, które były ciekawe i wartościowe.

Istniejąca w Warszawie od II połowy 2008 roku Galeria Asymetria, jedyna w Polsce placówka, wyspecjalizowana w zbieraniu, archiwizowaniu, opisywaniu i prezentowaniu fotografii historycznej w kończącym się roku co miesiąc raczyła nas doskonałymi wystawami. Można było zobaczyć prace Fortunaty Obrąplaskiej, Bronisława Schalbsa, Jerzego Lewczyńskiego, Zbigniewa Dłubaka, Zdzisława Beksińskiego, Bogdana Łopieńskiego, Marka Piaseckiego. Od początku istnienia i niezmiennie do dziś Galeria Asymetria jest najlepszym miejscem, by poznać tradycje polskiej fotografii – awangardowej, klasycznej, prasowej, kreacyjnej – po prostu każdej, która była dobra. Archiwum wystaw Galerii Asymenria można znaleźć na www.asymetria.eu

fot. Fortunata Obrąpalska
Galeria Asymetria

Miłośnicy zdjęć, powstałych dawno mieli jeszcze kilka okazji w ciągu tego roku, by obcować z dobrymi fotografiami. W krakowskiej Pauzie pokazywano zdjęcia samego Edwarda Steichena (więcej), w Bunkrze Sztuki można było zobaczyć dużą wystawę prac Witkacego – w tym oczywiście jego zdjęć (więcej), stołeczne Muzeum Narodowe przygotowało złożoną z ponad 800 zdjęć wystawę fotografii historycznej ze swoich zbiorów  (więcej). Osiemdziesiąte urodziny jednego z najlepszych polskich fotografów prasowych, Tadeusza Rolke Centrum Sztuki Współczesnej uczciło wystawą retrospektywną (więcej), a stulecie powstania Bauhausu - najważniejszej w XX wieku szkoły, kształcącej architektów i designerów krakowskie Międzynarodowe Centrum Kultury uhonorowało ekspozycją fotografii, pokazujących najlepsze realizacje szkoły (więcej).

Lucy, Al. Jerozolimskie, Warszawa, 1967, fot. Tadeusz Rolke
Centrum Sztuki Współczesnej

Wielbiciele innych dziedzin sztuki mogli poznać zdjęcia, które wykonywał przez całe swoje życie jeden z czołowych współczesnych rzeźbiarzy, Constantin Brancusi (więcej). Dla miłośników dokumentu i fotoreportażu na pewno gratką była wystawa, podsumowująca ostatnie 20 lat pracy reporterów Gazety Wyborczej, którą to wystawę można było oglądać w kilku polskich miastach (więcej). Dużym sukcesem było aż pięć nagród dla Polaków w tegorocznej edycji konkursu World Press Photo. Pokonkursowa wystawa co roku cieszy się ogromnym powodzeniem, ale w tym roku szło się na nią także z dumą, że nasi rodacy robią wreszcie zdjęcia doceniane na świecie (więcej). Dla tych, którzy od fotografii oczekują refleksji i lubią sztukę intelektualną – na pewno waznym wydarzeniem jest wciąż trwająca w warszawskiej Zachęcie wystawa prac Allana Sekuli, amerykańskiego fotografa i teoretyka (więcej).

fot. Tomasz Wiech
World Press Photo, 3. nagroda w kategorii Życie Codzienne, Zdjęcia Pojedyncze

Oczywiście najwięcej wystaw, które odbywały się przez ostatnie 12 miesięcy w Polsce pokazywały prace współczesne mniej i bardziej doświadczonych twórców. Rzecz jasna nie sposób ich tu wymienić, bo były ich setki. Ale jedną z nich, na którą na pewno warto zwrócić uwagę, to był wrocławski pokaz fotografii Zuzy Krajewskiej i Bartka Wieczorka, duetu fotografów, których karierę warto śledzić. Znani są głównie z pracy dla kolorowych magazynów – robią sesje mody i cykle portretów, a ich styl jest oryginalny i łatwo rozpoznawalny. Poza zdjęciami, które stereotypowo nazwalibyśmy „komercyjnymi” (choć ich wartość „artystyczna” jest niezaprzeczalna), Krajewska i Wieczorek robią też zdjęcia „dla siebie”, tworzą osobiste, indywidualne projekty. I to one właśnie były pokazywane w tym roku we Wrocławiu. I jedna, i druga strona działalności tego duetu jest  jedną z ciekawszych rzeczy, które obecnie dzieją się w polskiej fotografii (więcej)

To był dobry rok. Oby kolejny był jeszcze lepszy, czego sobie i wszystkim wielbicielom fotografii serdecznie życzę!

fot. Zuza Krajewska i Bartek Wieczorek, "I just want to see my boy happy"
BWA Wrocław