Niebanalne zdjęcie z wakacji. Część II – kadr i kompozycja

Mam nadzieję, że ta krótka i prosta zabawa uzmysłowiła wam to, o czym pisałem we wstępie. Można i powinniśmy, korzystając z dostępnych środków, tak komponować zdjęcia, by osiągnąć z góry zamierzony cel. Co zatem wykorzystać w kompozycji zdjęć? Czym są nasze klocki? Podstawowe elementy składowe, z którymi warto się zapoznać i które najszybciej i najłatwiej jest wyłapać w otaczającej nas rzeczywistości to elementy geometryczne. Zaczynając od punktu i jego rozmieszczenia, przy czym w uproszczeniu są tylko trzy pozycje punktu w kadrze. Centralna, statyczna, ściśle związana z niewidocznymi liniami - poziomą i pionową - podziału kadru. Na lub blisko krawędzi, co zazwyczaj jest efektem niepożądanym. I stan pośredni, czyli pozycja lekko oddalona od centrum kadru. Przypadkiem szczególnym, o którym szeroko pisze się w literaturze, są tak zwane mocne punkty w zasadzie trójpodziału czy w złotym podziale. Jak jednak praktyka fotograficzna pokazuje silne są nie tylko te punkty, lecz strefa wyznaczana liniami trójpodziału. Już ten prosty element – punkt – pokazuje jak wiele można osiągnąć jednym tylko składnikiem i jego umieszczeniem w kadrze. A przecież możemy mieć w kadrze grupę punktów. Ułożenie kilku punktów może sugerować ich połączenie, co w naturalny sposób prowadzi do następnej grupy głównej elementów w kompozycji – linii. Linia prosta – poziom, pionowa, ukośna - i wszelkie ich kombinacje – linie równoległe, prostopadłe, … Cechy graficzne linii są silniejsze niż cechy punktów, bo chociaż podobnie jak punkt w sposób statyczny określają lokalizację, to dodatkowo wprowadzają cechy dynamiczne – kierunek, ruch wzdłuż ich długości. Porządkują kadr i prowadzą wzrok. Szczególnie ciekawe dla odbiorcy są linie krzywe – wynika to z ich progresywnej zmiany kierunki i braku relacji z poziomymi i pionowymi krawędziami kadru. Po tych prostych elementach czas na figury geometryczne. Silnym, łatwo rozpoznawalnym kształtem jest trójkąt. Wynika to z tego, że do jego zbudowania wystarczą trzy punkty zainteresowania lub dwie przecinające się linie. Pozostałe podstawowe kształty jak okręgi i prostokąty występują w fotografii rzadziej i raczej w wersji zmodyfikowanej, czyli na przykład elips.