Książki100 najważniejszych zdjęć świataPytania i odpowiedziCytaty dla fotografaObiektywy CanonFotografia artystycznaPomysł na zdjęcieNajczęściej wyszukiwane

Dołącz do nas


Daj się ocenić i oceniaj



  • Autor:
    Komentarzy: 8


  • Autor:
    Komentarzy: 8


  • Autor:
    Komentarzy: 7


  • Autor:
    Komentarzy: 9


  • Autor:
    Komentarzy: 16


  • Autor:
    Komentarzy: 11


  • Autor:
    Komentarzy: 19


  • Autor:
    Komentarzy: 7


  • Autor:
    Komentarzy: 45


  • Autor:
    Komentarzy: 8


  • Autor:
    Komentarzy: 11


  • Autor:
    Komentarzy: 13


  • Autor:
    Komentarzy: 3


  • Autor:
    Komentarzy: 16


  • Autor:
    Komentarzy: 18


Błędy w fotografii krajobrazowej - diagnoza i eliminacja

Błędy w fotografii krajobrazowej - diagnoza i eliminacja

Tym razem, omawiając najczęściej popełniane przez fotografów błędy przyjrzymy się bliżej fotografii krajobrazowej. Jest to temat uprawiany szczególnie chętnie przez wszystkich – zarówno początkujących pasjonatów, jak i osoby bardziej doświadczone. Wykonywanie zdjęć pejzaży jest jednak (z czego część amatorów nie zdaje sobie sprawy) zadaniem pełnym wyzwań i czyhających na nas zewsząd pułapek. I jeśli zależy nam na tym, aby nasze zdjęcia prezentowały się tak, jak to sobie wymarzyliśmy, musimy zmierzyć się z tymi trudnościami i je pokonać.


Wychodzenie w plener o złej porze dnia


Większość fotoamatorów o tym niestety nie wie. Podchodzą oni do tematu fotografii krajobrazowej jak do czegoś banalnego. Obiekt zainteresowania się wszakże w ogóle nie zmienia, nie próbuje uciec, ani też nie trzeba go namawiać do pozowania. Sceny, które widzimy często zapierają dech w piersiach i aż proszą się o uwiecznienie na zdjęciach. Niestety wychodzą na nich zupełnie inaczej, niż planowaliśmy. W efekcie zaczynamy się zastanawiać, jak to czy inne miejsce sfotografowaliby lepsi od nas. Wbrew pozorom nie chodzi tutaj wyłącznie o sprzęt – a mówiąc bardziej ściśle – sprzęt jest jedną z mniej istotnych kwestii (może poza kilkoma drobnymi akcesoriami, które rzeczywiście w pewnych przypadkach okazują się niezbędne).

 

fotografia krajobrazowa błędy

Fotografia krajobrazowa od zawsze była dziedziną twórczości fotograficznej budzącą bardzo pozytywne skojarzenia i pociągającą ambitnych fotografów. Wiele legend fotografii znanych było właśnie z niesamowitych zdjęć krajobrazowych. (Fot. Ansel Adams)

 

W błędach popełnianych podczas wykonywania zdjęć krajobrazowych najważniejsze jest to, że praktycznie wszystkie mają związek z przekonaniem iż fotografowanie pejzaży (zarówno naturalnych, jak i miejskich) jest szybkie, łatwe i przyjemne, a także nie wymaga żadnych przygotowań. Jak się już za moment przekonacie, punktem wspólnym wszystkich omawianych problemów jest niefrasobliwość fotografującego.
 


Pierwszy i najpoważniejszy błąd w wykonywaniu zdjęć krajobrazowych możemy popełnić jeszcze zanim w ogóle weźmiemy aparat do rąk. Niestety wielu z nas popełnia go, a w dodatku robi to zupełnie nieświadomie, nie wiedząc, w jakich godzinach należy wyjść w plener, żeby zdjęcia były jak najlepsze.
 

fotografia krajobrazowa błędy

Momenty, w których słońce znajduje się tuż nad horyzontem bardzo trafnie określane są mianem magicznych godzin. Trudno o bardziej niezwykłe światło, niż w ciągu tych kilku krótkich chwil. (Fot. Luca:Senhnsucht)

 

Opis problemu – fotografie pejzażowe (tak samo zresztą jak wszystkie inne rodzaje zdjęć) należy wykonywać przy odpowiednim świetle. To ono wydobywa z krajobrazu wszystkie jego urokliwe szczegóły, tony i barwy, pozwalając zarejestrować je przez kliszę lub matrycę aparatu. Charakterystyka światła słonecznego zależy od pogody, pory roku i szerokości geograficznej, lecz zdecydowanie największe znaczenie ma pora dnia, czyli to jak wysoko na niebie znajduje się słońce. To określa barwę światła (w zależności od kąta, pod jakim promienie słoneczne wchodzą w atmosferę Ziemi i w której się rozpraszają, dociera do nas nieco inna część spektrum świetlnego) oraz jego intensywność.

Zdjęcia krajobrazowe wykonane przy złym oświetleniu prezentują się źle, banalnie lub w najlepszym razie nie tak dobrze, jak mogłyby się wydawać. Niestety o ile wzrok ludzki ma znakomite możliwości adaptowania się do niesprzyjających warunków oświetleniowych i gdy oglądamy coś na własne oczy, to pewne zjawiska związane ze światłem nam nie przeszkadzają, o tyle jeśli fotografując chcemy osiągnąć bardzo dobre efekty, to potrzebne jest nam bardzo dobre oświetlenie. Tymczasem większość warunków oświetleniowych, z jakimi mamy do czynienia w plenerze niezbyt nadaje się do wykonywania naprawdę dobrych fotografii.
 

fotografia krajobrazowa błędy

Niebieskie godziny są również idealnym momentem na uwiecznianie pejzaży wielkich miast. Zdaniem niektórych są to wręcz jedyne nadające się do tego celu chwile po zachodzie słońca. (Fot. ajari)

 

Przyczyny wystąpienia problemu – większość amatorów fotografii robi swoje zdjęcia krajobrazowe w trakcie wycieczek i spacerów. Jest to oczywiste i zrozumiałe. Niestety warunki oświetleniowe idealne do robienia zdjęć zazwyczaj nie są tymi, z którymi mamy do czynienia podczas naszych wędrówek. Chyba, że jesteśmy tak zagorzałymi wielbicielami pieszych wypraw, iż lubimy wychodzić z domu jeszcze przed świtem.

Jest tak, ponieważ w miarę, jak słońce wznosi się coraz wyżej na nieboskłon, jego blask staje się coraz intensywniejszy i traci barwną poświatę, a rzucane przez rozmaite obiekty cienie skracają się. W efekcie fotografowane sceny stają się coraz bardziej kontrastowe i bezbarwne. Szybko zwiększa się też dynamika tonalna fotografowanego obrazu i to do momentu, w którym uchwycenie jej za pomocą pojedynczej ekspozycji jest po prostu niemożliwe.

 

fotografia krajobrazowa błędy

Już kilkanaście minut po wschodzie słońca jego blask jest zbyt silny, aby dało się poprawnie uchwycić krajobraz fotografując pod światło bez użycia zaawansowanych technik lub silnych filtrów. Na zdjęciu powyżej wspaniałą kolorystykę zepsuło silne przepalenie nieba z prawej strony – rezultat braku filtra połówkowego. (Fot. Simone Artibani)

Tak naprawdę do wykonywania nie tylko dobrych, lecz nawet po prostu poprawnych zdjęć krajobrazowych zarówno światło, jak i warunki pogodowe powinny spełniać dość szczególne warunki. Jakie? O tym już za moment powiemy sobie więcej.

Kto i kiedy najbardziej narażony jest na zetknięcie się z problemem – jak zapewne bez trudu się domyślacie, błąd opisywany w tym rozdziale popełnia każdy zabierając się za fotografowanie pejzaży o niewłaściwej porze dnia. A jak rozpoznać tą niewłaściwą? Otóż z dużym prawdopodobieństwem czytając te słowa właśnie macie z nią do czynienia.

Na naszej szerokości geograficznej pomiędzy godziną dziesiątą rano a około czwartą po południu (w lecie nawet od ósmej do szóstej) w zasadzie niezależnie od pory roku światło nie nadaje się do wykonywania zdjęć krajobrazowych. W okolicach wschodu i zachodu słońca oraz tuż po jego zniknięciu za horyzontem mamy odpowiednie warunki, a kiedy jest zbyt ciemno siłą rzeczy nie wykonamy innych zdjęć poza nocnymi – które tak naprawdę stanowią nieco inną odmianę fotografii.

Jak widać więc problem jest o tyle duży, że w rzeczywistości fotograf pejzażowy na wykonanie zdjęcia swoich marzeń ma tak naprawdę bardzo mało czasu i powinien zjawić się na miejscu w ściśle określonym momencie. A rzeczywistość okazuje się być jeszcze gorsza, bowiem ów ściśle określony moment przypada na dość barbarzyńskie dla większości z nas godziny.

Jak w praktyce objawia się problem na gotowych zdjęciach, czyli jak go rozpoznać – zdjęcia wykonane w o złej porze dnia mogą być dwojakiego rodzaju. Pierwszy przypadek, dość ewidentny to zdjęcia po prostu nieudane pod względem naświetlenia: zbyt kontrastowe, miejscami prześwietlone lub niedoświetlone (bądź też z obydwiema tymi wadami). Może się odznaczać krótkimi, za to bardzo głębokimi cieniami, albo też być ich zupełnie pozbawione – wszystko zależy od tego, w którą stronę względem słońca jesteśmy odwróceni.

 

fotografia krajobrazowa błędy

Typowe zdjęcie krajobrazowe wykonane o złej porze dnia. Pozornie wszystko jest w porządku, jednak sama fotografia nie robi zbyt dobrego wrażenia. (Fot. shinning.darkness)

Drugi przypadek to znacznie łagodniejsza wersja pierwszego: zdjęcie wydaje się poprawne i tak też je traktujemy, lecz bezpośrednie porównanie go z dobrze wykonanym zdjęciem krajobrazowym przedstawiającym podobny widok bezlitośnie obnażyłoby nam wszystkie wymienione powyżej wady. Tak naprawdę fotografia taka wydaje się nam normalna tylko dlatego, że przywykliśmy, iż tak prezentują się wykonywane przez nas fotografie krajobrazowe. Jest to jednak wrażenie zupełnie mylne.

W opisywanych warunkach oświetleniowych praktycznie niemożliwe jest też (bez stosowania bardzo mocnych filtrów połówkowych, bądź technik HDRI) uzyskanie na zdjęciu efektu harmonijnie pasujących do siebie obszarów nieba i ziemi, ponieważ ten pierwszy element zdjęcia zawsze będzie znacznie jaśniejszy od drugiego.

Praktyczne sposoby uniknięcia problemu – nie trzeba być geniuszem, żeby dojść do prostego wniosku: lekarstwem na opisywany problem jest po prostu zjawić się na miejscu sesji o odpowiedniej porze dnia i przy właściwych warunkach pogodowych. Tu jednak pojawia się pewien szkopuł. Ile cennego snu jesteście w stanie poświęcić dla możliwości wykonania naprawdę dobrego zdjęcia krajobrazowego? Lepiej odpowiedzcie sobie szczerze, bowiem to może zaważyć na tym, czy nadajecie się do uprawiania tego rodzaju fotografii. Brutalne, ale prawdziwe.

 

fotografia krajobrazowa błędy

Kto z nas chciałby wychodzić z domu w środku nocy i ustawiać sprzęt w ciemnościach tylko po to, żeby wykonać takie efektowne zdjęcie przedświtu? Każdy prawdziwy pasjonat fotografii pejzażowej powinien móc zrobić to bez wahania. (Fot. gnuckx)

Najlepsze oświetlenie do fotografowania pejzaży pojawia się bowiem dwa razy w ciągu dnia: w okolicach wschodu i zachodu słońca, w ciągu tzw. złotych godzin (zwanych również magicznymi godzinami – od anglojęzycznej nazwy Magic Hours). Przy czym najbardziej naturalny wygląd krajobrazy przyjmują podczas tych pierwszych, a więc o świcie. Jeżeli dodamy do tego, że trzeba jeszcze dotrzeć na miejsce, znaleźć interesujący nas kadr i ustawić sprzęt, to okaże się, że fotograf krajobrazowy realizując swój projekt raczej się nie wyśpi.

Wbrew nazwie czas trwania złotych godzin jest zróżnicowany i ponownie zależy od pory roku oraz od szerokości geograficznej. W naszym kraju najdłuższy jest on latem i może trwać nawet 1,5 godziny – do czterdziestu pięciu minut przed i po wschodzie słońca. Zimą natomiast skraca się nawet do piętnastu minut. Ponadto tuż po wieczornych złotych godzinach, gdy słońce jest już za horyzontem następują tzw. niebieskie godziny, czyli okres, w którym niebo nadal jest jasne i ma bardzo przyjemny granatowy odcień. To również jest bardzo atrakcyjna pora do wykonywania zdjęć krajobrazowych, choć o nieco innym charakterze – zdjęcia robione o tej porze odznaczają się charakterystyczną, niebieskawą tonacją.

Osobna sprawa to pogoda. Dobry fotograf krajobrazowy zawsze jest na bieżąco z aktualną prognozą, ponieważ od pogody zależą takie warunki w trakcie sesji, jak wygląd nieba (absolutnie czyste jest niezbyt dobre, podobnie jak równomierna, szara warstwa chmur), przejrzystość powietrza (najlepsza jest tuż po burzy) oraz tak prozaiczny fakt, czy my i nasz sprzęt przypadkiem nie wrócimy do domu przemoczeni do suchej nitki.

 

krajobraz fotografia krajobrazowa błędy

Zdjęcia wykonane o złotej godzinie mogą też wyglądać na oświetlone zupełnie zwyczajnie i tylko ich bajecznie bogata kolorystyka i tonalność świadczą o tym, że autor stał w tym miejscu od wschodu słońca czekając na idealne światło. (Fot. Dem Romero)

Możliwości ratowania zdjęć, gdy problemu nie udało się uniknąć – jeżeli jednak już wykonaliśmy jakieś zdjęcia w środku dnia i podobają się nam one kompozycyjnie na tyle, że chcielibyśmy je niego poprawić, to najczęściej mamy pewne pole do popisu. Ostrej granicy pomiędzy światłami a cieniami wprawdzie nie złagodzimy, ale zawsze możemy spróbować rozjaśnić te ostatnie. Ponadto warto nałożyć na zdjęcie cyfrowy odpowiednik filtra połówkowego szarego, przy okazji nie tylko zmniejszając jasność nieba, ale również wzmacniając nasycenie barw (lub chociaż intensywność błękitów). Do tego subtelna korekta kolorystyki (najczęściej ocieplenie sceny) dopełnią dzieła.

Zabiegi te stanowią zaledwie imitację prawdziwego efektu możliwego do uzyskania podczas fotografowania o świcie, lecz na pewno przyczynią się do polepszenia wyglądu naszych zdjęć. O ile tylko oczywiście materiał źródłowy nie był przepalony i kompletnie wyprany z kolorów.

 

Uwaga

To tylko niewielki fragment e-kursu Fotograficzne błędy - sposoby eliminacji

Pierwszym krokiem na drodze do uniknięcia błędu to wiedzieć, że on istnieje. My jednak idziemy dalej: nie tylko przestrzegamy Cię przed fotograficznymi manowcami, ale też uczymy, jak rozpoznawać problemy - w trakcie sesji i na gotowym zdjęciu. Pokazujemy, na czym polega błąd, w jaki sposób się objawia, jak go uniknąć, oraz – jeśli to tylko możliwe – w jaki sposób uratować często niepowtarzalne zdjęcie.

Zamawiając e-kurs do 9 września 2019, kolejny otrzymasz za 1 zł

Sprawdź promocję
 

Autor: Jarosław Zachwieja



1 2 3 4 5



Oceny artykułu: 66% 34% ocen: 9

Sprawdź inne artykuły z kategorii: Poradniki: pozostałe



Komentarze Użytkowników

Niezalogowanych Użytkowników prosimy o zalogowanie się przed dodaniem komentarza.



Nie ma jeszcze żadnych komentarzy

Komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu i w żaden sposób nie odzwierciedlają poglądów prezentowanych przez właścicieli i administratorów SwiatObrazu.pl. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy.




Najnowsze fotografie

Na łące  Sztuka - Ray Charls Czekolada Normalnie to koń by się uśmiał Wspinaczka 3p 20190831