28 grudnia 2018, 09:54
Autor: Mikołaj Konkiewicz
czytano: 27789 razy

Pytanie uczestniczki kursu fotografii: jak zadbać o ostrość na zdjęciach grupowych?

Pytanie uczestniczki kursu fotografii: jak zadbać o ostrość na zdjęciach grupowych?

Jedna z uczestniczek kursu fotografii online redakcji przesłała pytanie związane z wykonywaniem zdjęć grupowych: „Sesja w domu. Jedna lampa studyjna o mocy 300 Wat. W moim pokoju wystarczająca. Nie ona stanowi problem. Jak ustawić aparat, by uchwycił od 2-4 osób w ostrości, oczy i ciała. Czy na tryb S, czy C, czy ostrość w punkcie, czy ustawić pełny zakres ostrości np. 59 pól. Gdy fotografuję jedna osobę, jej oczy są bardzo wyraźne, widać każda rzęskę pojedynczą, a jak już np. 4 osoby, to nie jest ta sama jakość. Czego mi tu brakuje.” W niniejszym artykule postaramy się rozwiązać ten problem.

Wygląda na to, że opisane przez uczestniczkę treningu trudności dotyczą problemu z dobraniem odpowiedniej wartości przysłony. Zakładając, że opisywana lampa istotnie jest w stanie oświetlić fotografowaną scenę (powstaje pytanie czy rzeczywiście chodzi o parametr Wat czy jednak często błędnie z nim utożsamiany Ws) i problem nie polega na doborze zbyt długiego czasu naświetlania, w niniejszym tekście skupię się głównie na przysłonie. Ale po kolei.

Opisywane tryby - S i C - dotyczą sposobu pracy systemu automatycznego ustawiania ostrości. Pierwszy z nich określony literą S, która pochodzi od słowa "single", a więc "pojedynczy". Po wskazaniu punktem ostrości (lub grupą punktów) miejsca, w którym zdjęcie ma być wyraźne, ustawienie to zostaje zablokowane aż do puszczenia spustu migawki lub jego wciśnięcia. Tryb C, określony tak na podstawie słowa "continuous", czyli "ciągły", po wskazaniu obiektu, który ma być ostry, zaczyna go śledzić, gdy ten się porusza. W opisywanej przez uczestniczkę sytuacji zdjęciowej adekwatnym trybem zdaje się być więc S, gdyż grupa ludzi raczej nie zbliża i nie oddala się od płaszczyzny matrycy lub nie przesuwa się w obrębie kadru.

kurs fotografii

Tryb ustawiania ostrości C jest dedykowany do ostrego rejestrowania poruszających się obiektów.

kurs fotografii

W przypadku statycznych scen, takich jak np. grupa osób siedząca wokół ogniska, zastosowanie znajdzie tryb ustawiania ostrości S.

Podczas fotografowania jednego modela i korzystania z przysłony np. f/1.8 oraz ustawiając ostrość na jego oczy, w efekcie powstaje subtelna fotografia, na której ostrość jest w zaplanowanym przez fotografa miejscu, ale tło pozostaje w delikatnych nieostrościach. Warto zauważyć, że w przypadku fotografowania grupy ludzi, część z nich zaczyna tworzyć tło dla pierwszego rzędu. Dobierając duży otwór przysłony sprawia się, że zaczynają oni znajdować się poza głębią ostrości. Oczywiście w przypadku fotografowaniu kilku modeli często korzysta się z szerszych obiektywów, stąd głębia ostrości może mieć nieco większy zakres, ale wciąż ta specyfika budowania obrazów może ujawnić się w postaci spadku ostrości poszczególnych modeli.

kurs fotografii

Otwarta przysłona pozwala na subtelne rozmycie tych elementów, które mają pozostać poza obszarem głębi ostrości. W fotografii portretowej pomaga to zbudować wrażenie intymności i bezpośredniej relacji z modelem.

Aby rozwiązać ten problem należy nieco domknąć przysłonę. Konkretna wartość zależy od sytuacji zdjęciowej (ustawienia modeli, odległości od nich fotografa itp.), wykorzystywanego aparatu (a dokładniej matrycy) i obiektywu. Może wystarczyć np. f/5.6, ale również może być konieczne jeszcze większe przymknięcie przysłony. Z drugiej strony warunek ten może być spełniony, ale fotograf lub fotografka zapomina o fakcie, że przymknięcie przysłony zmusza do wydłużania czasu naświetlania. W takiej sytuacji modele mogą po prostu się poruszać i nawet gdy czas naświetlania jest tylko nieco za długi, spowoduje to spadek ostrości. W opisywanym we wstępie problemie bardziej prawdopodobny wydaje się jednak nieadekwatne dobranie przysłony. 

kurs fotografii

W fotografii portretowej (i nie tylko) często dąży się do wyabstrahowania głównego motywu z tła. Służy do tego mała głębia ostrości, która pozwala rozmyć kolejne plany. Jednakże w przypadku realizowania zdjęć grupowych, osoba znajdująca się na drugim planie, może zostać zarejestrowana jako nieostra (np. Gdyby na powyższej fotografii znajdowała się nieco bliżej ściany). 

kurs fotografii

Aby zachować ostrość dla wszystkich członków grupy konieczne jest domknięcie przysłony, nawet jeśli stoją całkiem blisko siebie, skupieni niemal w jednej płaszczyźnie (inną sytuacją jest rząd osób stojących dokładnie w jednej linii).
 
kurs fotografii
 
Wybranie zbyt dużego otworu przysłony sprawi, że w obszarze ostrości będzie tylko jeden rząd osób. Aby tego uniknąć konieczne jest domknięcie przysłony.
 
kurs fotografii
 
Operowanie głębią ostrości może pomóc we wskazaniu tematu zdjęcia. W przypadku rozmycia pozostałych osób uwaga widza skupia się na wysiłku jednej z ćwiczącej kobiet, natomiast w przypadku ustawienia większej głębi ostrości, fotograf akcentowałby ćwiczenia grupowe.
 
Kolejną kwestią pozostaje wybór liczby punktów ostrości. W przypadku statycznej grupy wystarczy wykorzystać jeden punkt ostrości. Wybierając fragment obrazu, w którym ma być ustawiony należy pamiętać o zasadzie, że głębia ostrości rozkłada się tak, że mniej więcej 1/3 jej obszaru znajduje się przed płaszczyzną ostrości, natomiast 2/3 rozciąga się za nią. W związku z tym lepiej jest ustawić ostrość na osobie w pierwszym rzędzie.
 
Uczymy i inspirujemy, pragnąc pobudzić wyobraźnię, zachęcamy do poznawania reguł rzemiosła, aby następnie móc te reguły świadomie łamać. W kursach fotografii, które zorganizowaliśmy na terenie Polski i za granicą, w ciągu prawie dwóch dekad wzięło udział ponad jedenaście tysięcy uczestników. Od kilku lat, wychodząc naprzeciw potrzebom Czytelników, całą naszą wiedzę i doświadczenie gromadzimy w postaci kursów fotografii online. Każdy kurs fotografii w prosty, zrozumiały i wyczerpujący sposób przedstawia kolejne aspekty współczesnej fotografii cyfrowej – od roli światłakompozycji, przez wiele gatunków fotografii, po cyfrową ciemnię, aby dojść do praktycznej wiedzy o prowadzeniu fotograficznego biznesu.
 


www.swiatobrazu.pl